UEF đồng hành với các trường THPT nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cho giáo viên và học sinh

Tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động kết nối chuyên sâu với trường THPT, ngày 12/8, UEF đã triển khai hai chương trình tập huấn về nghiên cứu khoa học tại Trường THPT Dương Văn Dương và Trường THPT Nguyễn Du, TP.HCM. Với nội dung được thiết kế sát nhu cầu thực tế, các chuyên đề góp phần hỗ trợ giáo viên nâng cao năng lực hướng dẫn, đồng thời giúp học sinh từng bước tiếp cận quy trình nghiên cứu khoa học bài bản ngay từ bậc phổ thông.

UEF triển khai chương trình tập huấn về nghiên cứu khoa học tại trường THPT Nguyễn Du và THPT Dương Văn Dương 

Tại Trường THPT Dương Văn Dương, 58 giáo viên thuộc nhiều tổ bộ môn tham gia chuyên đề “Kỹ năng tổ chức hoạt động nghiên cứu khoa học cho học sinh THPT” do TS. Phạm Quốc Hải - Trưởng ngành Kinh tế quốc tế, Khoa Kinh tế trực tiếp hướng dẫn. 

Chương trình hướng đến việc giúp thầy cô hiểu rõ hơn về hoạt động nghiên cứu khoa học, cách lựa chọn lĩnh vực, định hướng đề tài và tổ chức quá trình hướng dẫn học sinh tham gia các sân chơi nghiên cứu khoa học. Với chủ đề “Hành trình nghiên cứu khoa học: Bắt đầu từ những điều gần gũi”, TS. Phạm Quốc Hải gợi mở cách biến những vấn đề thường gặp trong quá trình dạy và học thành câu hỏi nghiên cứu có giá trị.

TS. Phạm Quốc Hải giúp giáo viên hiểu rõ hơn việc tổ chức hoạt động nghiên cứu khoa học cho học sinh

Theo đó, hành trình nghiên cứu có thể bắt đầu từ việc quan sát, đặt câu hỏi, xây dựng giả thuyết, thu thập dữ liệu, phân tích và đưa ra kết luận. Những tình huống rất gần với môi trường phổ thông như học sinh mất tập trung khi học trực tuyến, học thuộc nhưng chưa hiểu sâu hay sự chênh lệch kết quả giữa các nhóm học sinh được sử dụng để minh họa cách nhận diện vấn đề và từng bước phát triển thành một đề tài nghiên cứu. Qua đó, giáo viên có thêm phương pháp để cùng học sinh xác định lý do nghiên cứu, mục tiêu, phạm vi và lựa chọn cách tiếp cận phù hợp thay vì bắt đầu từ những đề tài quá rộng hoặc xa rời thực tế.

Tại Trường THPT Nguyễn Du, TS. Nguyễn Quang Trung - Phó Trưởng Khoa Marketing triển khai chuyên đề “Kỹ năng nghiên cứu khoa học dành cho giáo viên và học sinh THPT”. Hoạt động được tổ chức trên cơ sở nhu cầu của nhà trường trong việc nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học và chuẩn bị cho cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp trường năm học 2026 - 2027. Chuyên đề tập trung giúp học sinh xác định tên đề tài, hướng nghiên cứu, đồng thời hỗ trợ giáo viên nắm rõ hơn phương thức đồng hành và hướng dẫn học sinh trong quá trình thực hiện dự án.

Học sinh trường THPT Nguyễn Du được trang bị nền tảng trước cuộc thi Khoa học kỹ thuật của trường 

Từ bước chuẩn bị ban đầu, người học được lưu ý những yêu cầu quan trọng của một đề tài như tính mới, tính sáng tạo, tính khoa học và khả năng ứng dụng. Việc nhận diện đúng vấn đề giúp hình thành tên đề tài rõ ràng, cô đọng; song song đó là quá trình tổng quan những nghiên cứu trong nước và quốc tế có liên quan để xác định cơ sở khoa học và khoảng trống cần tiếp tục khai thác. Tùy mục tiêu, người thực hiện có thể lựa chọn nghiên cứu định tính thông qua phỏng vấn, quan sát, thảo luận nhóm hoặc nghiên cứu định lượng bằng dữ liệu số và khảo sát trên phạm vi rộng.

Một nội dung quan trọng khác được hai chương trình chú trọng là cách xây dựng một công trình nghiên cứu có kết cấu logic. Từ cơ sở lý thuyết, thực trạng, phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu đến kết quả và giải pháp, các thành phần cần có sự liên kết chặt chẽ, trong đó đề xuất cuối cùng phải xuất phát từ chính những vấn đề đã được nhận diện và có cơ sở để chứng minh tính khả thi. Qua đó, giáo viên và học sinh không chỉ hiểu “làm nghiên cứu” là gì mà còn hình dung rõ hơn cách tổ chức một đề tài từ ý tưởng ban đầu đến sản phẩm hoàn chỉnh.

Bên cạnh nội dung chuyên môn, đạo đức và tính liêm chính trong nghiên cứu cũng được nhấn mạnh. Người thực hiện cần bảo đảm độ tin cậy trong thiết kế nghiên cứu, thu thập và sử dụng dữ liệu; trung thực, khách quan khi báo cáo kết quả; tôn trọng người tham gia và có trách nhiệm với những tác động của công trình. 

Thông qua hai chương trình tập huấn, UEF tiếp tục cụ thể hóa hoạt động đồng hành chuyên môn với các trường THPT theo hướng đi sâu vào nhu cầu thực tế của từng đơn vị. Không chỉ cung cấp kiến thức, đội ngũ giảng viên UEF còn góp phần xây dựng phương pháp để giáo viên có thể tiếp tục hướng dẫn học sinh, đồng thời tạo nền tảng giúp các bạn trẻ sớm hình thành tư duy đặt câu hỏi, tìm kiếm bằng chứng, phân tích vấn đề và trình bày quan điểm một cách khoa học. Đây cũng là những năng lực quan trọng để hoạt động nghiên cứu khoa học trong môi trường phổ thông được triển khai ngày càng bài bản, thiết thực và có chiều sâu.

Trung tâm Marketing và Phát triển thương hiệu